Wat betekent de oorlog in Oekraïne voor beleggers?

24 februari 2022
Wat betekent de oorlog in Oekraïne voor beleggers?
24 februari 2022

De militaire dreiging van Rusland zorgde voor dalende aandelenkoersen de afgelopen weken. Na het erkennen van de onafhankelijkheid van de twee separatistische regio’s in Oost-Oekraïne, Donetsk en Loegansk, is Rusland vannacht gestart met een militaire operatie in de Oekraïne. Het Westen heeft inmiddels gereageerd met sancties. De onzekere afloop leidt tot de vraag wat je als belegger het beste kunt doen in een dergelijke situatie.


Wat kun je doen als belegger?

Uit historische data blijkt dat bij oorlogsdreiging de aandelenmarkten dalen, terwijl de olieprijs sterk oploopt. Onzekerheid over de aanvoer van olie en het verbreken van handelsverdragen zijn daar de belangrijkste reden voor. Maar daar staat tegenover dat in eerdere situaties de aandelenmarkten juist herstelden op het moment dat de oorlogsdreiging uitmondde in een daadwerkelijke oorlog.


Eerste wereldoorlog:

Aanvankelijk daalde de koersen met 30% in 1914, waarna de beurs maandenlang was gesloten. In 1915 heropende de beurs en sloot 88% hoger. Over de hele periode 1914 – 1918 steeg de beurs 43%, ofwel 8,7% per jaar.


Tweede wereldoorlog:

Voorafgaand aan de tweede wereldoorlog was er geen koersdaling. De dag dat Duitsland op 1 september 1939 Polen binnenviel, steeg de Dow Jones-index zelfs met 10%. De aanval van Japan op Pearl Harbour veroorzaakte een daling van 3%, deze daling werd binnen een maand tenietgedaan. De Dow Jones-index steeg tijdens de tweede wereldoorlog gemiddeld 7% per jaar.


Vietnam oorlog:

Tussen 1965 en 1973 vond de dramatische oorlog in Vietnam plaats, waar de Amerikanen niet bepaald succesvol waren en de financiële kosten de pan uitrezen. Desondanks steeg de Dow Jones-index gemiddeld 5% per jaar in die periode.


Golf oorlog 1991:

De weken voor het begin van de golfoorlog daalde de S&P 500 index 5% en steeg de olieprijs met 12,5%. Echter op de dag dat de Amerikanen de luchtaanval opende steeg de S&P 500 met 3,7% en daalde de olieprijs meer dan 30%.


11 september en de oorlog in Irak in 2003:

Na de terroristische aanslagen van 11 september 2001 daalden de aandelenkoersen in eerste instantie, maar de verliezen werden ook toen weer snel goedgemaakt. In de drie maanden voor de aanval in Irak was de S&P 500 met 11% gedaald en de olieprijs met 40% gestegen. In de week na de aanval in maart 2003 steeg de S&P 500 met 8% en daalde de olieprijs 25%.


Annexatie Krim 2014:

In de aanloop naar de annexatie van de Krim verloor de S&P 500 index circa 5%, echter ook dit verlies werd na de daadwerkelijke annexatie weer snel teniet gedaan.


Uitzondering: Jom Kipoer oorlog 1973:

Israël werd aangevallen door Egypte en Syrië, gesteund door Irak, Marokko, Algerije, Koeweit en Saoedi-Arabië, in oktober 1973. De oorlog duurde slechts drie weken maar de vrede tussen Israël en Egypte werd pas in 1979 getekend. Deze oorlog was het begin van de oliecrisis en zorgde voor een grote recessie in de jaren zeventig. De aandelenkoersen hadden 5 jaar nodig om weer op het niveau van voor de oliecrisis te komen.


Conclusie:

Uit historische data blijkt duidelijk dat de dreiging van oorlog zorgt voor onzekerheid en dalende koersen. Op het moment van het uitbreken van oorlog herstellen de koersen vrij snel weer en op lange termijn blijkt de invloed zelfs verwaarloosbaar. Met uitzondering van een aantal Russische bedrijven is de impact van het conflict op de meeste grote beursgenoteerde bedrijven minimaal. Dat geldt ook voor de bedrijven uit onze topselectie. 



Echter koerspatronen uit het verleden zijn natuurlijk nooit een garantie voor vergelijkbare patronen in de toekomst.

Deel dit blog

gerelateerde artikelen

door Loege Schilder 15 april 2026
Everest Group is al meer dan 50 jaar actief op het gebied van herverzekeringen en verzekeringen. Het hoofdkantoor is gevestigd in Bermuda, maar Everest heeft tevens kantoren in de Verenigde Staten, Europa, Singapore en Canada. Everest werkt in meer dan 115 landen en biedt specialistische herverzekeringen, zowel via makelaars als direct met verzekeraars. Everest biedt oplossingen ter bescherming van eigendommen, oplossingen voor aansprakelijkheid en ongevallen en gespecialiseerde risico’s. De kernactiviteit is verdeeld over twee segmenten: herverzekering en verzekering. Herverzekering: Everest is een van de grootste herverzekeraars ter wereld. Bij herverzekering spreiden verzekeraars hun verzekeringsrisico's geheel of gedeeltelijk onder bij andere verzekeraars. Everest is in deze markt zowel nemer als uitbesteder van verzekeringsrisico's. Verzekering: Everest biedt wereldwijd schadeverzekeringen en voert zijn activiteiten uit via groothandels- en retailmakelaars en gespecialiseerde tussenpersonen. De verhouding tussen de segmenten herverzekering en verzekering is ongeveer ⅔ en ⅓.
door Loege Schilder 2 april 2026
In maart is het DB Flagship Fund veel beter blijven liggen dan de brede markt. Aandelen daalden omdat het risico toenam door de aanvallen op Iran. De beschermingsstrategie met opties compenseerde een groot deel van het verlies op de aandelen. Per saldo verloor het fonds -0,9% over de maand, terwijl Europese aandelen -7,7% daalden en wereldwijde aandelen ook ruim -4% teruggingen. Hoewel een negatieve maand teleurstellend is, geeft het wel vertrouwen dat het fonds aanzienlijk beter bleef liggen dan de markt. De afgelopen maanden hebben we uitgebreid onderzocht of de strategie nog steeds toegevoegde waarde biedt. De conclusie is dat het afgelopen jaar extreem negatief is geweest voor onze strategie. Dat is sinds data beschikbaar is van kwaliteitsaandelen één keer eerder gebeurd en toen was het de opmaat voor een extreem goede periode voor kwaliteitsaandelen. Wij houden dus vertrouwen in onze strategie. Tijdens het onderzoek hebben we ook onderdelen gezien die beter kunnen, bijvoorbeeld de optiestrategie en het gebruik maken van momentum. In de maand maart zorgde de aangepaste optiestrategie voor het verschil. Hoe kan het DB Flagship Fund zo sterk achterblijven? De analyse begint met de vaststelling dat het fonds sinds eind februari 2025 in een dalende trend zit. In eerste instantie was de aanleiding duidelijk: de dreiging en de invoering van de Amerikaanse handelstarieven zorgden voor dalende koersen. Tijdens de daling verloor het fonds ruim 4% minder dan een benchmark van Amerikaanse en Europese aandelen. Daarna herstelden de brede aandelenindices echter, terwijl het DB Flagship Fund achterbleef. Ligt dat aan het fonds, of aan de keuze voor duurzame kwaliteitsaandelen en het risicobeheer met opties. In de portefeuille selecteren we kwaliteitsaandelen die duurzamer dan gemiddeld opereren en dekken we het risico af met opties . Kwaliteitsaandelen zijn aandelen van bedrijven met o.a. een competitief voordeel, een hoge winstmarge, stabiele omzet- en winstgroei en lage kapitaalintensiteit. Over de periode 1994-2026 presteert de MSCI Quality index 3,6% beter per jaar dan de brede marktindex, terwijl het maximale verlies in die periode 48% bedraagt tegenover 58% voor de brede index. Hoger rendement en lager risico. In 2025 bleven kwaliteitsaandelen echter 5% achter bij de brede index. De duurzame MSCI World SRI index presteert op lange termijn vergelijkbaar met de brede index, maar heeft een iets lager maximaal verlies. Tot 2024 presteerden duurzame aandelen beter, maar in 2024 en 2025 bleven duurzame aandelen per jaar ruim 5% achter bij de brede index. Ook van de risicomanagement strategie met opties is een index die ons objectieve rendement-risico statistieken geeft: Cboe S&P 500® 30-Delta BuyWrite℠ Index (BXMD℠). Over de periode 1986-2025 behaalt deze index 0,5% minder jaarlijks rendement dan een mandje met alleen de aandelen, maar daar staat tegenover dat de koersschommelingen 30% lager uitkomen en dat het maximale verlies ruim 8% minder is. Helaas presteerde deze strategie ook minder in 2025: 5,8%. Een combinatie van de drie factoren heeft op lange termijn +/- 3% meer rendement per jaar opgeleverd dan de wereldwijde aandelenindex met +/- 15% minder maximaal verlies (50% daling wordt 35%). Helaas zijn er ook periodes dat de strategie achterblijft zoals in 2025. Dat is het risico dat je loopt voor het extra rendement en de lagere drawdown. In het verleden zijn er vaker periodes geweest waarin de factoren achterbleven bij de index en in iedere situatie is die achterstand weer ingelopen. Anders zou het gemiddelde rendement immers veel slechter uitkomen. De onderstaande grafiek toont het rendementsverschil over 6 maanden voor kwaliteitsaandelen. De huidige underperformance is uitzonderlijk groot en slechts één keer eerder voorgekomen: in 1999. Destijds werd de negatieve periode gevolgd door een uitzonderlijk positieve periode voor kwaliteitsaandelen waarin de underperformance ruim werd goedgemaakt.
door Loege Schilder 31 maart 2026
NN Group ontstond in 1963 uit de fusie tussen "De Nederlanden van 1845" en "Nationale Levensverzekering-Bank", waarna het in 1991 samenging met de NMB Postbank Groep om de ING Groep te vormen. Als gevolg van Europese regels na de financiële crisis moest deze combinatie echter weer worden opgesplitst. Dit leidde in 2014 tot de zelfstandige beursgang van de verzekeringstak onder de huidige naam NN Group. NN Group is tegenwoordig een internationale financiële dienstverlener met focus op twee regio’s: Europa en Japan. De belangrijkste focus is Europa waar het actief is in 10 landen. In thuismarkt Nederland is het duidelijk marktleider met een sterke focus op levensverzekeringen, vermogensbeheer en schadeverzekeringen. Daarnaast zijn België en Spanje belangrijk en groeit het belang in Centraal- en Oost-Europa (top 3 voor levensverzekeringen en pensioenen). Japan is de enige markt buiten Europa waar ze een sterke strategische positie heeft. De activiteiten in Japan zijn anders dan in Europa, waar NN een brede verzekeraar is, specifiek gericht op het MKB.
Lees alle blogs